ఫోన్‌లో పోలీసులమంటూ బెదిరిస్తున్నారా? ఒక్క పొరపాటుతో మీ బ్యాంక్‌ ఖాతా ఖాళీ కావచ్చు!

మీకు పోలీసులమని, సీబీఐ అధికారులమని లేదా ఇతర దర్యాప్తు సంస్థల ప్రతినిధులమని పరిచయం చేసుకుంటూ ఫోన్‌ కాల్‌ వచ్చిందా? మీ ఆధార్‌ కార్డు లేదా బ్యాంకు ఖాతా నేరాల్లో ఉపయోగించారని చెబుతున్నారా? వెంటనే వీడియో కాల్‌లోకి రావాలని, ఎవరికీ చెప్పకుండా ఉండాలని లేదా డబ్బులు బదిలీ చేయాలని ఒత్తిడి చేస్తున్నారా? అయితే జాగ్రత్త.. ఇది ‘డిజిటల్‌ అరెస్ట్‌’ పేరుతో జరుగుతున్న సైబర్‌ మోసం కావచ్చు.

టెక్నాలజీ పెరుగుతున్న కొద్దీ ఆన్‌లైన్‌ మోసాల పద్ధతులు కూడా మారుతున్నాయి. నకిలీ గుర్తింపు కార్డులు, పోలీసు యూనిఫామ్‌లతో వీడియో కాల్స్‌, తప్పుడు కేసుల పేరుతో బెదిరింపులు ఉపయోగించి ప్రజలను భయపెట్టి డబ్బులు వసూలు చేసే ఘటనలు ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి.

ఎనిమిది నెలల్లో 21,900కు పైగా ఫిర్యాదులు

2026 జనవరి 1 నుంచి ఆగస్టు 31 వరకు దేశవ్యాప్తంగా డిజిటల్‌ అరెస్ట్‌ మోసాలకు సంబంధించి 21,900కు పైగా ఫిర్యాదులు నమోదయ్యాయని కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖకు సంబంధించిన నివేదికను ఉటంకిస్తూ హిందుస్థాన్‌ టైమ్స్‌ అక్టోబర్‌ 23న వెల్లడించింది. ఈ కేసుల్లో రూ.647 కోట్లకు పైగా మోసపోయినట్లు నివేదికలో పేర్కొన్నారు.

ఈ గణాంకాలు సైబర్‌ నేరాల పట్ల అప్రమత్తంగా ఉండాల్సిన అవసరాన్ని తెలియజేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా తెలియని నంబర్ల నుంచి వచ్చే కాల్స్‌, అధికారికంగా కనిపించే నకిలీ పత్రాలు, అత్యవసరంగా డబ్బులు పంపాలంటూ చేసే అభ్యర్థనలను నిర్లక్ష్యంగా తీసుకోకూడదు.

డిజిటల్‌ అరెస్ట్‌ మోసం ఎలా జరుగుతుంది?

సాధారణంగా మోసగాళ్లు కొన్ని దశల్లో బాధితులను లక్ష్యంగా చేసుకుంటారు.

1. అధికారులమంటూ పరిచయం: పోలీసు, సీబీఐ, కస్టమ్స్‌ లేదా ఇతర ప్రభుత్వ సంస్థల పేర్లు ఉపయోగిస్తారు.

2. తీవ్రమైన ఆరోపణలు: మీ పేరుతో పార్సెల్‌ పట్టుబడిందని, బ్యాంకు ఖాతా నేరాల్లో ఉపయోగించారని లేదా మీపై కేసు నమోదైందని చెబుతారు.

3. భయపెట్టే వీడియో కాల్స్‌: నకిలీ గుర్తింపు కార్డులు, యూనిఫామ్‌లు, అధికారికంగా కనిపించే నేపథ్యాలతో నమ్మించే ప్రయత్నం చేస్తారు.

4. ఎవరితోనూ మాట్లాడొద్దని ఆదేశాలు: కుటుంబ సభ్యులకు, స్నేహితులకు చెప్పవద్దని హెచ్చరిస్తారు. దీంతో బాధితుడు ఒంటరిగా నిర్ణయం తీసుకునే పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.

5. డబ్బులు పంపాలని ఒత్తిడి: విచారణ పేరుతో లేదా ఖాతాలోని డబ్బును ధృవీకరించాలంటూ బ్యాంకు వివరాలు, ఓటీపీలు లేదా నగదు బదిలీ కోరవచ్చు.

ఇలాంటి ఒత్తిడికి గురైనప్పుడు వెంటనే స్పందించకుండా కాల్‌ను నిలిపివేసి, సంబంధిత సంస్థ అధికారిక సంప్రదింపు మార్గాల ద్వారా సమాచారాన్ని ధృవీకరించాలి.

గుర్తుంచుకోవాల్సిన ఐదు భద్రతా నియమాలు

• భయంతో డబ్బులు పంపొద్దు: వీడియో కాల్‌లో కనిపించే వ్యక్తి నిజమైన అధికారి అని వెంటనే నమ్మకండి.

డబ్బులు పోతే వెంటనే ఏం చేయాలి?

సైబర్‌ మోసానికి గురైనట్లయితే ఆలస్యం చేయకుండా 1930 జాతీయ సైబర్‌ క్రైమ్‌ హెల్ప్‌లైన్‌కు ఫోన్‌ చేయండి. అలాగే National Cyber Crime Reporting Portal ద్వారా ఫిర్యాదు నమోదు చేయండి. మీ బ్యాంకును వెంటనే సంప్రదించి లావాదేవీ వివరాలు తెలియజేయండి. ఫోన్‌ నంబర్లు, సందేశాలు, బ్యాంకు లావాదేవీ రసీదులు, స్క్రీన్‌షాట్‌లు వంటి ఆధారాలను భద్రపరచండి.

సమయానికి ఫిర్యాదు చేయడం వల్ల సంబంధిత సంస్థలు డబ్బు బదిలీలను గుర్తించి చర్యలు తీసుకునే అవకాశం పెరుగుతుంది. అయితే డబ్బు తిరిగి వస్తుందనే హామీ ఉండదు.

భయపడకండి.. ఆలోచించి నిర్ణయం తీసుకోండి

డిజిటల్‌ అరెస్ట్‌ మోసాల్లో నేరగాళ్లు ప్రధానంగా బాధితుల భయాన్ని, ఆందోళనను ఉపయోగించుకుంటారు. అందువల్ల అనుమానాస్పద కాల్‌ వచ్చినప్పుడు తొందరపడి డబ్బులు పంపకుండా, కుటుంబ సభ్యులు లేదా విశ్వసనీయ వ్యక్తులతో మాట్లాడి, అధికారిక మార్గాల్లో వివరాలు నిర్ధారించుకోవాలి.

గుర్తుంచుకోండి: ఫోన్‌లో ఎవరైనా అధికారినని చెప్పి బెదిరించినంత మాత్రాన వారు నిజమైన అధికారులైపోరు. మీ డబ్బును కాపాడుకునేందుకు అప్రమత్తతే మొదటి రక్షణ.