అక్కినేని నాగేశ్వరరావు (ANR) తెలుగు సినిమా చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోయిన దిగ్గజ నటుడు, నిర్మాత. అభిమానులు ఆయనను ప్రేమగా ANR అని పిలుస్తారు. నటసామ్రాట్‌గా గుర్తింపు పొందిన ఆయన, తన అద్భుతమైన నటనతో అనేక తరాల ప్రేక్షకుల హృదయాల్లో ప్రత్యేక స్థానాన్ని సంపాదించుకున్నారు.

1941లో ధర్మపత్ని చిత్రంతో సినీ రంగంలోకి ప్రవేశించిన అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, ఏడు దశాబ్దాలకు పైగా తెలుగు సినిమాకు సేవలందించారు. దేవదాసు, మిస్సమ్మ, మాయాబజార్, ప్రేమాభిషేకం, మేఘసందేశం వంటి చిత్రాలు ఆయన నటనా ప్రతిభకు నిదర్శనంగా నిలిచాయి.

నటుడిగా మాత్రమే కాకుండా నిర్మాతగా, అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్ స్థాపకుడిగా, హైదరాబాద్‌లో తెలుగు సినీ పరిశ్రమ అభివృద్ధికి కృషి చేసిన ప్రముఖుల్లో ఒకరిగా ఆయనకు ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉంది.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు వివరాలు

• పూర్తి పేరు: అక్కినేని నాగేశ్వరరావు

బాల్యం, కుటుంబ నేపథ్యం

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు 1923 సెప్టెంబర్ 20న అప్పటి మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలోని ప్రస్తుత ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు చెందిన కృష్ణా జిల్లా ప్రాంతంలో ఒక సాధారణ వ్యవసాయ కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తల్లిదండ్రులు అక్కినేని వెంకటరత్నం, అక్కినేని పున్నమ్మ.

కుటుంబ ఆర్థిక పరిస్థితుల కారణంగా ఆయనకు ఎక్కువకాలం చదువుకునే అవకాశం లభించలేదు. అయితే చిన్నతనం నుంచే నటనపై ఆసక్తి పెంచుకున్న ఆయన నాటకరంగంలోకి అడుగుపెట్టారు.

ఆ రోజుల్లో మహిళలు నాటకాల్లో నటించడం చాలా అరుదుగా ఉండేది. అందువల్ల అక్కినేని చిన్న వయస్సులోనే రంగస్థలంపై మహిళా పాత్రలు కూడా పోషించారు. ఈ అనుభవం ఆయనకు నటనలో మంచి పునాది వేసింది.

READ ALSO: 

N. T. Rama Rao (Senior) — పూర్తి జీవిత చరిత్ర, సినిమాలు, అవార్డులు, రాజకీయ ప్రస్థానం

సాధారణ కుటుంబం నుంచి వచ్చిన ఆయన తన ప్రతిభ, కృషి, పట్టుదలతో భారతీయ సినీ పరిశ్రమలో అత్యున్నత స్థాయికి ఎదిగారు.

సినీ రంగ ప్రవేశం

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు 1941లో ధర్మపత్ని చిత్రంతో సినీ రంగంలోకి ప్రవేశించారు. అనంతరం 1944లో విడుదలైన శ్రీ సీతారామ జననం చిత్రంలో రాముడి పాత్రను పోషించి కథానాయకుడిగా గుర్తింపు పొందారు.

1940, 1950 దశకాలలో ఆయన తెలుగు ప్రేక్షకులకు మరింత దగ్గరయ్యారు. పౌరాణిక చిత్రాలు, ప్రేమకథలు, కుటుంబ కథాచిత్రాలు, సామాజిక అంశాలతో కూడిన సినిమాల్లో నటించి తన ప్రత్యేకతను చాటుకున్నారు.

విభిన్నమైన పాత్రలను సహజంగా పోషించడం ఆయన నటనలోని ప్రధాన బలం. విషాద ప్రేమికుడిగా, పౌరాణిక పాత్రల్లో, కుటుంబ పెద్దగా, సామాన్య వ్యక్తిగా ఆయన చూపిన నటనా వైవిధ్యం ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకుంది.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు ప్రసిద్ధ సినిమాలు

1. దేవదాసు (1953)

దేవదాసు అక్కినేని నాగేశ్వరరావు కెరీర్‌లో అత్యంత ప్రసిద్ధ చిత్రాల్లో ఒకటి. ప్రేమలో విఫలమైన దేవదాసు పాత్రలో ఆయన అద్భుతమైన నటనను ప్రదర్శించారు. ఈ చిత్రం ఆయనకు విషాద ప్రేమకథల కథానాయకుడిగా విశేష గుర్తింపును తెచ్చిపెట్టింది.

2. మిస్సమ్మ (1955)

హాస్యం, కుటుంబ భావోద్వేగాలు, చక్కని కథనంతో రూపొందిన మిస్సమ్మ తెలుగు సినిమా చరిత్రలో ఒక క్లాసిక్‌గా నిలిచింది. ఈ చిత్రంలో అక్కినేని నటన ప్రేక్షకులను విశేషంగా ఆకట్టుకుంది.

3. మాయాబజార్ (1957)

భారతీయ సినీ చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచిన పౌరాణిక ఫాంటసీ చిత్రం మాయాబజార్లో అక్కినేని అభిమన్యుడిగా నటించారు. ఈ చిత్రం తెలుగు ప్రేక్షకుల అభిమాన చిత్రాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.

4. గుండమ్మ కథ (1962)

కుటుంబ వినోదానికి ప్రాధాన్యమిచ్చిన ఈ చిత్రంలో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు కీలక పాత్ర పోషించారు. ఇప్పటికీ పాత తెలుగు సినిమాలను ఇష్టపడేవారు ఈ చిత్రాన్ని అభిమానంగా గుర్తుచేసుకుంటారు.

5. డాక్టర్ చక్రవర్తి (1964)

భావోద్వేగాలతో కూడిన పాత్రలను పోషించడంలో అక్కినేని ప్రతిభను ఈ చిత్రం మరోసారి నిరూపించింది. ఆయన కెరీర్‌లో గుర్తింపు పొందిన చిత్రాల్లో ఇది ఒకటి.

6. ప్రేమనగర్ (1971)

ప్రేమనగర్ చిత్రంతో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తన రొమాంటిక్ హీరో ఇమేజ్‌ను మరింత బలపరిచారు. ఈ చిత్రం ఆయన ప్రసిద్ధ సినిమాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.

7. ప్రేమాభిషేకం (1981)

ప్రేమాభిషేకం అక్కినేని కెరీర్‌లో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన చిత్రాల్లో ఒకటి. కథ, సంగీతం, భావోద్వేగాలతో ఈ సినిమా ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకుని భారీ విజయాన్ని సాధించింది.

8. మేఘసందేశం (1983)

దాసరి నారాయణరావు దర్శకత్వంలో రూపొందిన ఈ చిత్రంలో అక్కినేని సున్నితమైన భావోద్వేగాలతో కూడిన పాత్రను పోషించారు. విమర్శకుల ప్రశంసలు అందుకున్న చిత్రాల్లో ఇది ఒకటి.

9. సీతారామయ్యగారి మనవరాలు (1991)

కుటుంబ అనుబంధాలు, భావోద్వేగాలకు ప్రాధాన్యమిచ్చిన ఈ చిత్రంలో అక్కినేని నటనకు మంచి ప్రశంసలు లభించాయి. వయస్సు పెరిగిన తర్వాత కూడా ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకునే ఆయన సామర్థ్యానికి ఈ చిత్రం ఉదాహరణ.

10. మనం (2014)

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు మరణానంతరం విడుదలైన మనం చిత్రంలో ఆయన తన కుమారుడు నాగార్జున, మనవడు నాగ చైతన్యతో కలిసి నటించారు. అక్కినేని కుటుంబంలోని మూడు తరాలను ఒకే తెరపై చూడటం అభిమానులకు ప్రత్యేక అనుభూతిని అందించింది.

READ ALSO: 

సూపర్‌స్టార్ కృష్ణ పూర్తి జీవిత చరిత్ర: సినిమాలు, అవార్డులు, కుటుంబం, రాజకీయ ప్రస్థానం

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు సినిమాల జాబితా — ఎంపిక చేసిన చిత్రాలు

క్రింది పట్టిక ఆయన ప్రసిద్ధ చిత్రాల్లో కొన్నింటిని మాత్రమే చూపిస్తుంది. ఇది పూర్తి ఫిల్మోగ్రఫీ కాదు.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తన సుదీర్ఘ సినీ ప్రస్థానంలో 250కి పైగా చిత్రాల్లో నటించారు. పూర్తి సినిమాల జాబితాను ప్రచురించేటప్పుడు సినిమా పేర్లు, విడుదల సంవత్సరాలను విశ్వసనీయమైన సినీ రికార్డులతో సరిపోల్చడం మంచిది.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు అవార్డులు, పురస్కారాలు

తెలుగు సినిమా అభివృద్ధికి, భారతీయ చలనచిత్ర రంగానికి చేసిన సేవలకు గుర్తింపుగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు అనేక ప్రతిష్ఠాత్మక పురస్కారాలను అందుకున్నారు.

• పద్మశ్రీ (1968): కళారంగానికి చేసిన సేవలకు భారత ప్రభుత్వం అందించిన గౌరవం.

ఈ పురస్కారాలు ఆయన ప్రతిభను మాత్రమే కాకుండా, భారతీయ సినిమా అభివృద్ధికి ఆయన అందించిన దీర్ఘకాలిక సేవలను కూడా ప్రతిబింబిస్తాయి.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు కుటుంబ వివరాలు

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు 1949లో అన్నపూర్ణ అక్కినేనిని వివాహం చేసుకున్నారు. వీరి కుటుంబం తరువాత తెలుగు సినీ పరిశ్రమలో నటన, నిర్మాణం, స్టూడియో నిర్వహణ వంటి రంగాల్లో విశేష గుర్తింపు పొందింది.

వీరికి నాగార్జున అక్కినేని, వెంకట్ అక్కినేని, సత్యవతి అక్కినేని, సరోజ అక్కినేని, నాగ సుశీల అక్కినేని సంతానం.

నాగార్జున తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమలో ప్రముఖ నటుడు, నిర్మాతగా ఎదిగారు. అక్కినేని కుటుంబానికి చెందిన తరువాతి తరం నటుల్లో నాగ చైతన్య, అఖిల్ అక్కినేని ప్రముఖులు.

ఇలా అక్కినేని కుటుంబం పలు తరాలుగా తెలుగు సినిమాకు సేవలందిస్తూ వస్తోంది.

అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్ స్థాపన, తెలుగు సినీ పరిశ్రమకు సేవలు

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటుడిగానే కాకుండా సినీ పరిశ్రమ అభివృద్ధికి కృషి చేసిన నిర్మాతగా కూడా గుర్తింపు పొందారు. 1976లో హైదరాబాద్‌లో అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్‌ను స్థాపించారు.

ఆ సమయంలో తెలుగు సినిమాల నిర్మాణంలో మద్రాసు (ప్రస్తుత చెన్నై)కు ముఖ్యమైన స్థానం ఉండేది. తెలుగు సినీ పరిశ్రమ హైదరాబాద్‌లో అభివృద్ధి చెందడానికి కృషి చేసిన ప్రముఖుల్లో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు ఒకరు.

అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్ తెలుగు చిత్రాల నిర్మాణానికి ముఖ్యమైన కేంద్రంగా ఎదిగింది. తరువాతి తరాల సినీ కళాకారులు, సాంకేతిక నిపుణులకు శిక్షణ అందించే లక్ష్యంతో అన్నపూర్ణ కాలేజ్ ఆఫ్ ఫిల్మ్ అండ్ మీడియా అభివృద్ధికి కూడా ఈ సంస్థ దోహదపడింది.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు రాజకీయ జీవితం

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు ప్రధానంగా నటుడిగా, నిర్మాతగా, తెలుగు సినీ పరిశ్రమ అభివృద్ధికి కృషి చేసిన వ్యక్తిగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆయనకు ఎన్నికైన రాజకీయ పదవులు లేదా రాజకీయ పార్టీ నాయకత్వం ద్వారా ప్రత్యేక గుర్తింపు లేదు.

సినిమా, సంస్కృతి, కళారంగ అభివృద్ధి, హైదరాబాద్‌లో తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమ ఎదుగుదల వంటి అంశాలపై ఆయన ప్రభావం ఎక్కువగా కనిపించింది. అందువల్ల ఆయన ప్రజా జీవితం ప్రధానంగా సినీ రంగానికి చేసిన సేవలతో ముడిపడి ఉంది.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు గురించి ఆసక్తికరమైన విషయాలు

1. చిన్నతనంలోనే నాటకరంగంలోకి: బాల్యంలోనే రంగస్థలంపై నటించడం ప్రారంభించారు.

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు మరణం, వారసత్వం

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు 2014 జనవరి 22న హైదరాబాద్‌లో క్యాన్సర్‌తో పోరాడుతూ 90 ఏళ్ల వయస్సులో కన్నుమూశారు.

ఆయన మరణం తెలుగు సినీ పరిశ్రమకు తీరని లోటుగా నిలిచింది. అయితే ఆయన నటించిన క్లాసిక్ సినిమాలు, అందుకున్న పురస్కారాలు, స్థాపించిన అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్, తెలుగు సినిమా అభివృద్ధికి చేసిన కృషి ఇప్పటికీ ఆయనను సజీవంగా గుర్తుచేస్తున్నాయి.

తన నటన, క్రమశిక్షణ, వృత్తిపట్ల నిబద్ధతతో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు అనేక తరాల నటీనటులకు స్ఫూర్తిగా నిలిచారు.

ముగింపు

అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తెలుగు సినీ చరిత్రలో ఒక ప్రముఖ నటుడు మాత్రమే కాదు; తెలుగు సినిమా అభివృద్ధికి బలమైన పునాదులు వేసిన నిర్మాత, మార్గదర్శి కూడా.

దేవదాసు, మిస్సమ్మ, ప్రేమాభిషేకం, మేఘసందేశం, మనం వంటి చిత్రాల ద్వారా ఆయన తన నటనా ప్రతిభను తరతరాలకు అందించారు. అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్ స్థాపనతో సినీ నిర్మాణ రంగంలోనూ తనదైన ముద్ర వేశారు.

అందుకే అక్కినేని నాగేశ్వరరావు పేరు తెలుగు సినిమా చరిత్రలో ఎప్పటికీ చిరస్థాయిగా నిలిచిపోతుంది.